viernes, 17 de enero de 2025

Garrasta toponimoak

 Garrasta da Araban zein Bizkaian dagoen toponimoa. Azken honetan, Arankudiaga-Zollon, Garrasta mendi-adarra dago. Araban hedatuago dago, aurkintza da Gasteizen, Iruña Okan eta Zigoitian. Kuartangon, aldiz, erreka-zuloa, sakana da. Iruña Okako toponimoak lekuko zaharrena du, 1706. urtean, Garrasta.
Gerardo Lopez de Gereñuren Toponimia alavesa, seguido de Mortuorios o despoblados y Pueblos alaveses liburuan baten bat aipatua da eta XVIII. mendeko lekuko batzuk gehiago daude:

GARRASTA, término de Martioda. 1759, labrantío de Guillarte. 1706, labrantío de Trespuentes. Término de Otazu
Toponimo hauetan, antza, hitz bakarra dago, garrazta:

1 garrazta.

1. (V-ger-ple-arr-oroz ap. A; Dgs-Lar 12), garrasta.
"Arbol bravío, de mediana edad" A.
Garrazta baxen andija zen bere gorputza. BAizk Ipuin 6 (ap. DRA). Baso barruan dago bere etxea, iru areitz-garrasten azpian. EEs 1924, 207. Garrazta baten ondoan, inoiz inausi bagako zugatz andi baten ondoan. A EY II 324. Aretx garrasta edo tantai-mando itzelez basoak beterik. Akes Ipiñ 8. Tantai edo garrastak bakarrik geratuten zireala gatx ori barik. Ib. 25 (34 garrazta).

"Mayo, el árbol que ponen los mozos: (c.) maiatz aretxa; (V) garrastea" Añ.

2. "(V-ple), punta de arbusto, que a falta de hoja, se da de alimento al ganado" A.

3. "(V-oroz ?), la viga central del tejado" A.
Hitz bera bada, toponimoetako txistukaria beti dago idatzita modu berean, txistukari apikarirako erabiltzen den grafia. Orotariko Euskal Hiztegiko lekuko gehienak nahiko berriak dira, XX. mendekoak eta haietako ugaritan <s> agertzen da, baita Añibarroren lekukoan ere: garrastea, bukaera artikulua eranstean bokal disimilazioa gertatu da: aa > ea.
Hitza euskararen bazter-eremukoa da eta badirudi lotura duela gaztelaniazko carrasca izenarekin, hain zuzen:
carrasca1
De una raíz prerromana karr-.
1. f. Encina, generalmente pequeña, o mata de ella.

No hay comentarios:

Publicar un comentario