Munibe toponimoa

Bizkaiko toponimoa, Markin-Etxebarriko jauregia, hainbat toponimo eratorri ditu. Lekuko zaharrenak Erdi Arokoak dira, La Colegiata de Santa María de Cenarruza 1353-1515 liburuan badira hiru lekuko:

Pero Martines de Munibe (1. agiria, 1353. urtea),
Martin Martines de Munibe (43. agiria, 1488. urtea),
Maria Martines de Munibe (43. agiria, 1488. urtea)

Markinako agiri zaharretan ere badaude lekuko batzuk, Colección Documental del Archivo Municipal de Marquina (1355-1516) liburuko Pero abad de Munibe (3. agiria, 1459. urtea) eta Martin Martinez de Munibe (4. agiria, 1471. urtea).
Hiru mende eta geroko lekukoak daude Nombres de familia y oicónimos en las fogueraciones de Bizkaia de los siglos XVII y XVIII liburuan:

"Munibe [N, TO]
Munibe (el palacio de) [Alzaa (bereda de)], Echevarria (San_Andres de), a.1796,
FogVizcayaMs.
Munibe (la caseria de), San_Andres de Echevarria, a.1745, FogVizcayaMs.
Muniue (la torre de), Marquina_Echauarria, a.1704, FogVizcayaMs.
Muniue (la torrezilla de), Marquina_Echauarria, a.1704, FogVizcayaMs.
Munibe_Chiquia (la casa de) [Alzaa (bereda de)], Echevarria (San_Andres de), a.1796,
FogVizcayaMs.
Muniue_de_Yusso (la cassa de), Marquina_Echauarria, a.1704, FogVizcayaMs.
Munibe_Echea (la casa de) [Goencalle (en otro texto Somera)], Marquina, a.1796,
FogVizcayaMs.
Munibe_Menor (la caseria de), San_Andres de Echevarria, a.1745, FogVizcayaMs.
Munibe_Torrechu (la casa de) [Alzaa (bereda de)], Echevarria (San_Andres de), a.1796,
FogVizcayaMs.
Munibe_Torrechua (la caseria de), San_Andres de Echevarria, a.1745, FogVizcayaMs."

Koldo Mitxelenak toponimoa aipatu zuen bere Apellidos vascos liburuan:

"456. — muni (vizc.) «ribazo». var. de muna: Munibe. Poco seguro."

Kontuan hartuz muino hitz zaharraren eratorpen aldaera mu(i)na- izan zitekeela, -o > -a bilakaera ezaguna bazela: arto -> arta-, otso -> otsa-, mu(i)no -> mu(i)na-... Baina muni- ustezko aldaera ez zaio ongi egokitzen lehenago azaldutako eskema horri. Badago beste azalbide bat, Muni- elementu antroponimikotzat hartuz. Horrela, Muni- + -be > Munibe. Muni- 'Munio' izango zen eta -be beheko aldea, edo A. Irigoienek inoiz azaldu bezala, 'lur eremua'.
Beraz, goiko lerroetako etimologia ontzat hartuz gero, Munibe izango zen Muni(o) izenekoaren lur eremua.

Eguneraketa (21-07-20)
Muniskoa toponimoa aztertzerakoan Munio antroponimoaren eratorriaren aukera kontuan hartu dugu, baina toponimoak muino bat izendatzen duenez, *muni hitz galduaren aukera azaldu da. Hitz honek lotura izango luke muino hitzarekin, baina ez zen bere eratorpen aldaera, hori muina- delako, cf. Muñagorri.