miércoles, 14 de agosto de 2024

Pekin toponimoa

 Andoainen izen zen Pekin etxea izenekoa, XIX. mendearen bukaeran, lekuko bakarra du eta Andoaingo toponimia liburuan agertzen da, 97. or.:

Errenterian lau dira Pekin hitzaz osaturik toponimoak, azken bietan lekukotza XVIII. mendean hasten da: Pekingo erreka, Pekingo fabrika, Pekiñerrota:
1760     Molino de Pequin     CRA
1857     Pequinerrota           NOM
1869     Pequin-errota           NOM
Eta, azkenik, Pekiñetxe:
1794     Pequín (Partido de Abrin) AME A/1/113
1819     Pequin           AME C/7/II/1/1
1830     Pequín           AME E/5/II/5/2
Errenteriako toponimoek lekukotza handiagoa eta zaharragoa dute. Hala ere, toponimoak ez du aldaerarik erakutsi eta, beraz, izen bakarra dago aztertzeko, Pekin, eta izen horrek gogorarazten digu Txinako hiriburuaren izena, homofonoa dena, Pekin, nahiz eta azken urteetan Beijing aldaera ere erabili. Normalean euskal toponimoak euskarazko hitzekin sortuak izaten dira, baina salbuespenak badira, Babilonia toponimoa bezala. Beharbada exotismoak eragina izan zuen, baina ezin jakin izen hori jartzearen arrazoia. Beste aukera bat dago, Perikin hipokoristikoa izan zen, Petri antroponimoaren aldaera batetik sortua. Hipokoristiko hori ez da ezezaguna euskal onomastikan, Arrasateko Perikinbekoa, Perikingoikoa eta Perikiñena toponimoak.
Ez da ezinezkoa Perikin > Pekin gertatzea, bokalarteko dardarkariak galdu ondoren eta gero bi bokalak batu. Hala ere, ez dago aurreko ustezko egoeraren lekukorik eta oraingoz Txinako hiriburuaren izena dagoela pentsatu behar dugu. Jakina, lekuko goiztiarragoren bat izena aldaturik agertuz gero, etimologia aldatu beharko litzateke, baina egun dauden datuekin proposatutakoa hobetsi beharra dago.

No hay comentarios:

Publicar un comentario