viernes, 14 de octubre de 2022

Amarrandegi toponimoa

Amarrandegi da Segurako etxe bat, izen lehenetsia Iñudetxikinea dela. Lekuko zaharrik ez dago, baina toponimoa azal daiteke, aldaketa txiki bat beharrezkoa bada ere.
Toponimoak bi elementu lituzke, azkena -tegi atzizkia da, ohikoa etxe izenetan. Interes handiena duena, baina, hasierakoa da, hamarren izena delako:

hamarren.
1. (V, G, AN, L, BN; Lcc, SP, Ht VocGr 346, Lar, Añ, Dv, H (amarren V, G)). Ref.: A; Iz ArOñ; Elexp Berg.
Diezmo. " Hamarrenak, dîmes" SP. "Diezmos, amarrenak", "dezmar, amarrena emon" Lcc. "Dezmar, amarrendu, amarrenak eman ", "diezmo" Lar (tbn. Añ). "Dîme" Dv, (que cita a Etcheb[erry])H. "Amarrenak eta primiziak, diezmos. Amarrenak eta primiziak entregau biar izaten zittuan orduan. Espoloian bizi zan bat amarrenak pagatzen ezittualako etxuan ezkondu nai izan abadiak " Elexp Berg. v. dekuma, detxema.
Toponimoan gertatutako aldaketa bakarra asimilazio bokalikoarena izan da, a-a-e > a-a-a. Beharbada aldaketa erraztua da zerga hori desagertua delako.
Toponimoaren esanahia zehazte aldera, izan liteke hamarrenak biltzen zituenaren bizilekua, hamarren-gizon izena zuena:
HAMARREN-GIZON ((V-gip ap. A)). "Alguacil que en otro tiempo recogía los diezmos" A. "Erderazko alguacil esateko berba asko daukaguz: amabia ta merinoa (Gipuzkoako Goierrin), amar-gizona (Aramaio-aldean), amarren-gizona (Oñatin bertan), [...]" A Ezale 1897, 62n. v. amabi, HAMAR-GIZON.

No hay comentarios:

Publicar un comentario