Dueña toponimoa

 Dueña da Oiongo erreka-zuloa, sakana.
Toponimoaren lekuko zaharrago bat dago Gerardo Lopez de Gereñuren Toponimia alavesa, seguido de Mortuorios o despoblados y Pueblos alaveses liburuan:

DUEÑA, 1735, labrantío de Labraza.
DUEÑAS (Pinar de...), monte de Labraza.

Gaztelaniazko izena da, dueña 'jabe (emakumezkoa)' hitz arrunta da, baina antroponimoa ere izan zen aspaldian, Erdi aroan. Horrela, handik ez urrun, Cartulario de Santo Domingo de la Calzada liburuan badaude lekuko batzuk:

Dueina: c. 1156 (18).
Dueina de Terrazos: 1156.VIII.17 (15).

Dueinaren idazkerak Dueña adieraziko zuen, ziurrenik. Jatorria Domina latineko hitzean dago, antroponimo bihurtua, horren lekukoak daude, Erromatar Aroan zein Erdi Aroan, Boullónen Antroponimia medieval galega (ss. VIII-XII) tesian azaltzen den bezala:

Domina [F, NOM]
De orixe latina (vid. Dominus), testemuñado como cognome en textos latinos Kajanto Cognomina 362. Sobre o seu uso como alcume, vid. KremerHispCogn 1 161-2, n.214; vid. tamén Domna e Dona.
Domina Uilielmi 13.1218 TSobrado II 181

Erabilera kultuaren ondoan bazen bestea, jendeak erabiltzen zuen hitza aukeratua, Dueña. Beharbada hori da Arabako toponimoaren jatorria, antroponimo bat toponimo bihurtua.
Bide batez, aipagarria da Dominaren eratorri bat aurkitzea Araban, Doñela toponimoan, honetan ere bilakaera gertatu da, azentuaren eraginez ez da hasierako silaban /ue/ diptongorik izan.
Laburtuz, litekeena da Dueña toponimoan eite bereko antroponimoa izatea, latinez Domina antroponimoa zen baina erdararen eraginez aldatu zen.