Abeletxe toponimoa

 Abeletxe baserri izena ez da ezezaguna Bizkaian zein Gipuzkoan. Bizkaiko hainbat baserri izendatzeko eraibila da Zeanuri-Ubide, Markina-Xemein eta Ermua herrietan eta Gipuzkoan Mutrikuko herrian. Bizkaiko Berrizko herrian, aldiz, auzo izena da.
Bizkaiko toponimoen lekuko zaharrak badira Nombres de familia y oicónimos en las fogueraciones de Bizkaia de los siglos XVII y XVIII izeneko liburuan:

Abeleche [N, TO]
Abeleche (la casa de), Yspaster, a.1796, FogVizcayaMs.
Abeleche (la casa de) [Yruleta (barrio de)], Hermua, a.1799, FogVizcayaMs.
Abeleche (la casa titulada), Zaldua, a.1796, FogVizcayaMs.
Abeleche (la casa y caseria de) [Ydulieta (calle de)], Ermua, a.1796, FogVizcayaMs.
Abeleche (la caseria llamada) [San_Llorente (cofradia de)], Berriz, a.1796, FogVizcayaMs.
Abelechea (la caseria de) [San_Lorenzo (cofradia de)], Berriz, a.1745, FogVizcayaMs.
Abelecho (la casa de) [Yrulieta (barrio de)], Hermua, a.1704, FogVizcayaMs.

Toponimoan abeletxe hitza izango genuke, abel- 'abere' + etxe izenez osatua:

abeletxe.
(V, G, AN; Lar in Aq 1346, Añ (V), H), aberetxe (V-m, G), abel-etse. Ref.: A (abeletxe, aberetxe); Etxba Eib.
Establo, redil. "Casa de ganado, borda, abeletxea" Lar in Aq 1346. "Establo, (V), korta, -tea; [...] (V) abeletxea, cuando es separado" Añ. "Étable" H. "Redil, casa de ganado, aparte del caserío" A. "Casa del ganado, un cobertizo abierto por abajo, en él se puede reunir y cebarse el ganado" RIEV 1923, 213. "Es un cobertizo abierto bajo el cual se reúne el ganado y se le da forraje" Ib. 1924, 293. "Majada. Iragorriko abeletxian izan giñan egun artan, en la majada Iragorri" Etxba Eib. Azkue, s.v. aberetxe, cita a Uriarte (Gen 29, 17), pero no hay tal en dicho versículo. v. abeltegi.

Dirudienez zenbait abeletxe, denboraren joanarekin, baserri izatera heldu ziren, abere eta pertsonen bizileku.
Beste aukera bat izan daiteke oinarrian Abel antroponimoa izatea. Toponimoaren egitura litzateke Abel PI + etxe, Barbaraetxe toponimoan bezala, azken honetan Barbara emakumezko izena izango zen oinarria.
Bilaketa egin da Dokuklik web-gunean, Euskal Autonomi Erkidegoko eliza-agiriak biltzen dituen lekuan. Agiri hauek dira, jaio, ezkontza eta heriotza agiriak, XVI. mendetik hona jasoak eta horien bitartez Abel antroponimoaren lekukoak bildu dira:

Irudian ikus daitekeenez, oso gutxi dira Abel antroponimoa dutenak, guztiak Hondarribikoak. Horrek esan nahiko luke, izena ezaguna zela baina oso gutxi erabilia izan zela. Horrela, nahiz eta ezinezkoa ez izan, oso aukera gutxi daude aipatutako toponimoetan Abel antroponimoa izateko eta, beraz, litekeena da abeletxe hitza baino ez izatea toponimo hauetan.