Untzaluartu toponimoa

 Untzaluartu da Igorreko auzo bat, Untzaluartubekoa eta Untzaluartugoikoa baserriak ditu eta Untzaluartuko iturria.
XVIII. mendeko lekuko ugari daude Nombres de familia y oicónimos en las fogueraciones de Bizkaia de los siglos XVII y XVIII liburuan:

Unsaluartu [N, TO]
Unsaluartu (la casa de), Yurre, a.1796, FogVizcayaMs.
Unsaluartu (la cassa de) [Basaolz (barrio de)], Yurre, a.1704, FogVizcayaMs.
Unsaluartu (otra casa de), Yurre, a.1796, FogVizcayaMs.
Vnsaluartu (la caseria de), Yurre, a.1745, FogVizcayaMs.
Unsaluartu_de_Suso (la cassa de) [Basaolz (barrio de)], Yurre, a.1704, FogVizcayaMs.
Vnsaluartu_de_Suso (la caseria de), Yurre, a.1745, FogVizcayaMs.

Unsaluartu [N, NO]
Unsaluartu (Diego de) [Unsaluartu (otra casa de)], Yurre, a.1796, FogVizcayaMs.
Unsaluartu (P(edr)o de) [Unsaluartu_de_Suso (la cassa de)] [Basaolz (barrio de)], Yurre, a.1704, FogVizcayaMs.
Vnsaluartu (Pedro de) [Vnsaluartu_de_Suso (la caseria de)], Yurre, a.1745, FogVizcayaMs.
Vnsaluartu (ynquilino) (Dom(ing)o de) [Zabalas y Gandarias (varrio de)], Lemona, a.1745, FogVizcayaMs.
Vnsaluartu (ynquilino) (Mig(ue)l de), Yurre, a.1745, FogVizcayaMs.

Toponimoaz gain, deitura ere bihurtu zen eta bilaketa egin da Dokuklik web-gunean, Euskal Autonomi Erkidegoko eliza-agiriak biltzen dituen lekuan. Agiri hauek dira, jaio, ezkontza eta heriotza agiriak eta XVI. mendearen bigarren erditik lekukoak badira:

Toponimoan bi elementu daude, oinarrian Untzalu antroponimoa, Onsalua eta Untzalu toponimoetan ere dagoena, bigarrena ihartu partizioa da. Toponimoaren bilakaera horrela izango zen: Unsalu + ihartu > *Unsaluiartu > Unsaluartu? Aldaketa bakarra da, nahiko arrunta, cf. Ibaeta toponimoa, *Ibaieta zaharrago batetik.
Azkenik, nabarmentzekoa da lekuko zaharrenetan <s> dagoela, aipatutako beste bi toponimoetan bezala. Horrek argi uzten du euskal sartaldean, behintzat, txistukari apikaria zela.